مدیرکل دفتر ارتقای سلامت و خدمات بالینی پرستاری وزارت بهداشت با هشدار جدی نسبت به وضعیت معیشتی پرستاران اعلام کرد که درآمد بسیاری از این نیروهای حیاتی زیر خط فقر قرار دارد و این وضعیت، جذب پرستار برای شهر پرهزینهای مانند تهران را با چالشهای غیرقابل حلی مواجه ساخته است. کمبود پرستار و عدم تناسب دریافتیها با هزینههای زندگی، سلامت بیماران به ویژه کودکان را در معرض خطر قرار داده است.
چالشهای جذب و ماندگاری پرستاران در ایران
دکتر خورشید وسکویی، مدیر کل دفتر ارتقای سلامت و خدمات بالینی پرستاری وزارت بهداشت، در حاشیه سومین همایش کشوری ایمنی بیمار در طب کودکان، وضعیت نامطلوب اقتصادی را دلیل اصلی تشدید معضل کمبود پرستار در کشور دانست. وی اظهار داشت که در حالی که پدیده کمبود پرستار یک چالش جهانی است، در ایران به دلیل عدم تطابق پرداختیها با فرمولهای سنتی و نرخ تورم، این مشکل ابعاد گستردهتری یافته است. به گفته وسکویی، یکسان بودن میزان پرداختی به پرستاران در کلانشهری چون تهران با شهرهای کوچکتر که هزینههای زندگی به مراتب پایینتر است، عملاً انگیزه لازم برای فعالیت در پایتخت را از بین برده است. این موضوع به حدی جدی است که سهمیههای استخدامی پرستار برای تهران غالباً تکمیل نمیشوند.
آمار نگرانکننده کمبود پرستار در نظام سلامت کشور
بر اساس آمار رسمی، نظام سلامت کشور با کمبود شدید نیروی پرستاری مواجه است. در حال حاضر، حدود ۱۵۰ هزار پرستار به صورت شاغل تماموقت در بخشهای دولتی و خصوصی فعالیت میکنند. مدیر کل دفتر ارتقای سلامت و خدمات بالینی پرستاری وزارت بهداشت تاکید کرد که برای پاسخگویی به نیازهای فعلی، حداقل ۱۰۰ هزار پرستار دیگر باید به این آمار افزوده شود. این در حالی است که با توسعه بیمارستانها و تغییر کاربری بخشها – نظیر تبدیل بخشهای عمومی به بخشهای مراقبتهای ویژه – نیاز به نیروی انسانی متخصص پرستاری به مراتب افزایش مییابد و این کمبودها جدیتر خواهند شد. آسیب اصلی این شرایط، متوجه بیماران، به خصوص کودکان و نوزادان است که نیاز به مراقبتهای پرستاری ویژه و حساس دارند.
راهکارهای پیشنهادی برای بهبود وضعیت معیشتی پرستاران
در سالهای اخیر، اقداماتی برای بهبود وضعیت حقوق و دستمزد پرستاران انجام شده است که از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
افزایش حقوق اضافهکار پرستاران: در دولت چهاردهم، میزان پرداخت برای هر ساعت اضافهکاری پرستاران از ۱۵ تا ۲۰ هزار تومان به ۸۰ تا ۹۵ هزار تومان افزایش یافت که نشاندهنده رشدی ۲ تا ۲.۵ برابری است.
اجرای تعرفهگذاری خدمات پرستاری: قانون تعرفهگذاری خدمات پرستاری که برای ۱۲ سال به تعویق افتاده بود، سرانجام اجرایی و مبالغ آن در دولت کنونی نیز افزایش یافت.
با این حال، دکتر وسکویی تصریح کرد که با وجود این اقدامات مثبت، بخش عمدهای از مشکلات پرستاران، به ویژه در مورد حقوق اصلی و پایه، همچنان پابرجا است. وی یادآور شد که با توجه به استانداردهای اعلامشده که درآمد زیر ۵۰ میلیون تومان را زیر خط فقر میداند، دریافتی بسیاری از پرستاران هنوز به این میزان نمیرسد، چرا که قوانین حمایتی در حقوق اصلی این قشر به طور کامل اجرایی نشدهاند. این وضعیت، پرستارانی که دچار حادثه میشوند و نیاز به درمان دارند را در موقعیت دشواری قرار میدهد.
ایمنی بیماران و پرستاری کودکان؛ حلقه مفقوده در بحران پرستاری
یکی از مهمترین ابعاد بحران کمبود پرستار، تاثیر آن بر ایمنی بیماران است. به گفته دکتر وسکویی، ایمنی بیمار یک مقوله حیاتی است و پرستاران به عنوان وکیل مدافع بیمار، وظیفه دارند هرگونه خطر تهدیدکننده سلامت بیمار را از بین ببرند. این اهمیت در حوزه پرستاری کودکان دوچندان میشود؛ جایی که کوچکترین کمبود یا خطا میتواند عواقب جبرانناپذیری داشته باشد. افزایش برگزاری همایشهایی نظیر همایش ایمنی بیمار در طب کودکان و حمایت وزارت بهداشت از آنها، گامهایی موثر در افزایش آگاهی و بهبود استانداردهای مراقبتی است. در راستای سیاستهای جوانی جمعیت نیز، حفظ سلامت و نگهداری از کودکان متولدشده، اهمیت راهبردی دارد و نقش پرستاران متخصص اطفال در این زمینه غیرقابل انکار است.
در تلاش برای بهبود وضعیت معیشت و ماندگاری پرستاران، کارگروه ویژهای در وزارت بهداشت تشکیل شده است تا مشابه پزشکان، مصوبهای برای تأمین مسکن پرستاران نیز در مجلس به تصویب برسد. این مسئول خاطرنشان کرد که اگر چنین خدماتی برای پرستاران در نظر گرفته نشود، در آینده نزدیک جذب پرستار برای شهرهای بزرگی مانند تهران عملاً غیرممکن خواهد شد. برخی دانشگاهها و بیمارستانها مانند دانشگاه تهران نیز اقداماتی برای فراهم آوردن پاویونهای موقت برای پرستاران آغاز کردهاند.
مطالب مرتبط
- جراحی زیبایی غیرمجاز: دستگیری «پنجه طلایی» قلابی که دهها بیمار را به کام خطر کشاند
- پنج سبزی کلیدی که میتوانند به بهبود و پیشگیری از کبد چرب کمک کنند
- رزماری، کشف شگفتانگیز محققان برای ترمیم سریع و بدون جای زخم در پوست
- شیوع بالای قوز قرنیه در ایران و عوامل مؤثر بر نابینایی
سلام، من الهام محمودی هستم؛ ۲۸ ساله و عضو تیم مجله اینترنتی یوز دانلود. با داشتن مدرک کارشناسی مرتبط با حوزه فعالیت این مجله، مسیر حرفهای خود را در این مجموعه آغاز کردم و امروز با انرژی و علاقه در بخش تحریریه فعالیت میکنم.
تلاش من همیشه بر این بوده که محتوایی دقیق، جذاب و کاربرپسند تولید کنم؛ محتوایی که هم برای مخاطبان ارزشمند باشد و هم جایگاه مجله را در فضای آنلاین ارتقا دهد. نگاه تحلیلی و توجه به جزئیات، ویژگیهایی هستند که در کارم به آنها تکیه میکنم تا بهترین نتیجه را ارائه دهم.