حقوق زیر خط فقر پرستاران، جذب نیروی متخصص برای تهران را ناممکن کرده است

مدیرکل دفتر ارتقای سلامت و خدمات بالینی پرستاری وزارت بهداشت با هشدار جدی نسبت به وضعیت معیشتی پرستاران اعلام کرد که درآمد بسیاری از این نیروهای حیاتی زیر خط فقر قرار دارد و این وضعیت، جذب پرستار برای شهر پرهزینه‌ای مانند تهران را با چالش‌های غیرقابل حلی مواجه ساخته است. کمبود پرستار و عدم تناسب دریافتی‌ها با هزینه‌های زندگی، سلامت بیماران به ویژه کودکان را در معرض خطر قرار داده است.

چالش‌های جذب و ماندگاری پرستاران در ایران

دکتر خورشید وسکویی، مدیر کل دفتر ارتقای سلامت و خدمات بالینی پرستاری وزارت بهداشت، در حاشیه سومین همایش کشوری ایمنی بیمار در طب کودکان، وضعیت نامطلوب اقتصادی را دلیل اصلی تشدید معضل کمبود پرستار در کشور دانست. وی اظهار داشت که در حالی که پدیده کمبود پرستار یک چالش جهانی است، در ایران به دلیل عدم تطابق پرداختی‌ها با فرمول‌های سنتی و نرخ تورم، این مشکل ابعاد گسترده‌تری یافته است. به گفته وسکویی، یکسان بودن میزان پرداختی به پرستاران در کلان‌شهری چون تهران با شهرهای کوچک‌تر که هزینه‌های زندگی به مراتب پایین‌تر است، عملاً انگیزه لازم برای فعالیت در پایتخت را از بین برده است. این موضوع به حدی جدی است که سهمیه‌های استخدامی پرستار برای تهران غالباً تکمیل نمی‌شوند.

آمار نگران‌کننده کمبود پرستار در نظام سلامت کشور

بر اساس آمار رسمی، نظام سلامت کشور با کمبود شدید نیروی پرستاری مواجه است. در حال حاضر، حدود ۱۵۰ هزار پرستار به صورت شاغل تمام‌وقت در بخش‌های دولتی و خصوصی فعالیت می‌کنند. مدیر کل دفتر ارتقای سلامت و خدمات بالینی پرستاری وزارت بهداشت تاکید کرد که برای پاسخگویی به نیازهای فعلی، حداقل ۱۰۰ هزار پرستار دیگر باید به این آمار افزوده شود. این در حالی است که با توسعه بیمارستان‌ها و تغییر کاربری بخش‌ها – نظیر تبدیل بخش‌های عمومی به بخش‌های مراقبت‌های ویژه – نیاز به نیروی انسانی متخصص پرستاری به مراتب افزایش می‌یابد و این کمبودها جدی‌تر خواهند شد. آسیب اصلی این شرایط، متوجه بیماران، به خصوص کودکان و نوزادان است که نیاز به مراقبت‌های پرستاری ویژه و حساس دارند.

راهکارهای پیشنهادی برای بهبود وضعیت معیشتی پرستاران

در سال‌های اخیر، اقداماتی برای بهبود وضعیت حقوق و دستمزد پرستاران انجام شده است که از جمله آن‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

افزایش حقوق اضافه‌کار پرستاران: در دولت چهاردهم، میزان پرداخت برای هر ساعت اضافه‌کاری پرستاران از ۱۵ تا ۲۰ هزار تومان به ۸۰ تا ۹۵ هزار تومان افزایش یافت که نشان‌دهنده رشدی ۲ تا ۲.۵ برابری است.

اجرای تعرفه‌گذاری خدمات پرستاری: قانون تعرفه‌گذاری خدمات پرستاری که برای ۱۲ سال به تعویق افتاده بود، سرانجام اجرایی و مبالغ آن در دولت کنونی نیز افزایش یافت.

با این حال، دکتر وسکویی تصریح کرد که با وجود این اقدامات مثبت، بخش عمده‌ای از مشکلات پرستاران، به ویژه در مورد حقوق اصلی و پایه، همچنان پابرجا است. وی یادآور شد که با توجه به استانداردهای اعلام‌شده که درآمد زیر ۵۰ میلیون تومان را زیر خط فقر می‌داند، دریافتی بسیاری از پرستاران هنوز به این میزان نمی‌رسد، چرا که قوانین حمایتی در حقوق اصلی این قشر به طور کامل اجرایی نشده‌اند. این وضعیت، پرستارانی که دچار حادثه می‌شوند و نیاز به درمان دارند را در موقعیت دشواری قرار می‌دهد.

ایمنی بیماران و پرستاری کودکان؛ حلقه مفقوده در بحران پرستاری

یکی از مهمترین ابعاد بحران کمبود پرستار، تاثیر آن بر ایمنی بیماران است. به گفته دکتر وسکویی، ایمنی بیمار یک مقوله حیاتی است و پرستاران به عنوان وکیل مدافع بیمار، وظیفه دارند هرگونه خطر تهدیدکننده سلامت بیمار را از بین ببرند. این اهمیت در حوزه پرستاری کودکان دوچندان می‌شود؛ جایی که کوچکترین کمبود یا خطا می‌تواند عواقب جبران‌ناپذیری داشته باشد. افزایش برگزاری همایش‌هایی نظیر همایش ایمنی بیمار در طب کودکان و حمایت وزارت بهداشت از آن‌ها، گام‌هایی موثر در افزایش آگاهی و بهبود استانداردهای مراقبتی است. در راستای سیاست‌های جوانی جمعیت نیز، حفظ سلامت و نگهداری از کودکان متولدشده، اهمیت راهبردی دارد و نقش پرستاران متخصص اطفال در این زمینه غیرقابل انکار است.

در تلاش برای بهبود وضعیت معیشت و ماندگاری پرستاران، کارگروه ویژه‌ای در وزارت بهداشت تشکیل شده است تا مشابه پزشکان، مصوبه‌ای برای تأمین مسکن پرستاران نیز در مجلس به تصویب برسد. این مسئول خاطرنشان کرد که اگر چنین خدماتی برای پرستاران در نظر گرفته نشود، در آینده نزدیک جذب پرستار برای شهرهای بزرگی مانند تهران عملاً غیرممکن خواهد شد. برخی دانشگاه‌ها و بیمارستان‌ها مانند دانشگاه تهران نیز اقداماتی برای فراهم آوردن پاویون‌های موقت برای پرستاران آغاز کرده‌اند.

مجله اینترنتی یوز

مطالب مرتبط

الهام محمودی

**بیوگرافی الهام محمودی**

**الهام محمودی**
متخصص فناوری اطلاعات و تحلیلگر فضای دیجیتال

الهام محمودی متخصص فناوری اطلاعات و تحلیلگر تحولات دیجیتال با بیش از ده سال سابقه فعالیت تخصصی در حوزه‌های فناوری، استارت‌آپ‌ها و اقتصاد دیجیتال است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل روندهای نوین فناوری، بررسی اکوسیستم استارت‌آپی ایران و مطالعه تأثیر تحولات دیجیتال بر سبک زندگی و کسب‌وکارها است.

**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد مهندسی فناوری اطلاعات از دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی و کارشناسی مهندسی نرم‌افزار از دانشگاه علم و صنعت ایران است. همچنین دوره‌های تخصصی تحلیل داده، مدیریت پروژه‌های فناورانه و کارآفرینی دیجیتال را در مراکز معتبر داخلی و بین‌المللی گذرانده است.

**سوابق حرفه‌ای**
محمودی فعالیت حرفه‌ای خود را از اوایل دهه نود در زمینه توسعه نرم‌افزار و مشاوره فناوری آغاز کرد. با توسعه فضای استارت‌آپی کشور، وی به تدریج فعالیت خود را به حوزه تحلیل اکوسیستم دیجیتال و روزنامه‌نگاری فناوری متمرکز کرد و به عنوان مشاور و تحلیلگر با چندین شتاب‌دهنده و مرکز نوآوری همکاری داشته است.

وی از سال ۱۴۰۱ به تیم تحریریه سایت اینترنتی یوز پیوسته و به عنوان تحلیلگر ارشد فناوری و فضای دیجیتال در این رسانه فعالیت می‌کند. در این مدت، تحلیل‌های وی در زمینه تحولات فناورانه، روندهای استارت‌آپی و تأثیرات اجتماعی فناوری‌های نوظهور، مورد توجه جامعه فناوری و عموم مخاطبان قرار گرفته است.

**تخصص‌ها و حوزه‌های کاری**
تخصص اصلی محمودی در تحلیل اکوسیستم فناوری ایران، بررسی روندهای جهانی فناوری و مطالعه تأثیرات اجتماعی تحولات دیجیتال است. وی همچنین در زمینه کارآفرینی دیجیتال، تحلیل بازارهای فناورانه و بررسی سیاست‌های توسعه فضای دیجیتال تجربه قابل توجهی دارد.

**روش‌شناسی تحلیلی**
رویکرد تحلیلی محمودی مبتنی بر ترکیب دانش فنی با تحلیل اجتماعی-اقتصادی تحولات فناورانه است. وی در تحلیل‌های خود بر استفاده از داده‌های میدانی، مصاحبه با فعالان حوزه و مطالعه تطبیقی تجربیات بین‌المللی تأکید دارد و همواره بر لزوم نگاه واقع‌بینانه به فرصت‌ها و چالش‌های فضای دیجیتال ایران پای می‌فشارد.

**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن انفورماتیک ایران و انجمن کسب‌وکارهای الکترونیکی است و در کارگروه‌های تخصصی مرتبط با توسعه اقتصاد دیجیتال و سیاست‌گذاری فناوری مشارکت فعال دارد.

**آخرین به‌روزرسانی: بهمن ۱۴۰۴**